Kambiyo Vergisi (BSMV) Nedir? 2026
Kambiyo vergisi (BSMV) 2026 oranı binde 2 (%0,2). Döviz alımında kesilir, satışta yok. Şirketler gider yazabilir. Muhasebe kaydı ve muafiyetler burada.
Bankadan döviz aldınız. Dekontunuzda "BSMV" veya "kambiyo vergisi" yazıyor ve küçük bir tutar kesilmiş. Bu nedir, neden alınıyor, şirketiniz için gider yazabilir misiniz?
Bu rehberde kambiyo vergisinin ne olduğunu, yasal dayanağını, 2026 güncel oranını, kimin ödediğini, muafiyetleri, gider yazılıp yazılamayacağını ve muhasebe kaydını açıklıyoruz.
Kambiyo Vergisi Nedir?
Kambiyo vergisi, bankalar, döviz büroları ve yetkili finansal kuruluşlar aracılığıyla yapılan döviz alım işlemleri üzerinden alınan bir işlem vergisidir.
Halk arasında "döviz alım vergisi", "kambiyo gider vergisi" veya "kambiyo muamele vergisi" olarak da bilinir. Teknik adıyla Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) kapsamında yer alır.
Yasal dayanak: 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu'nun 28–36. maddeleri.
Önemli ayrım: Döviz alımında kambiyo vergisi ödenir. Döviz satımında (bozdurmada) vergi uygulanmaz.
2026 Kambiyo Vergisi Oranı: Binde 2 (%0,2)
17 Mart 2026 tarihinden itibaren uygulanan kambiyo vergisi oranı binde 2 (%0,2) olarak belirlenmiştir.
Oranın Tarihsel Seyri
| Dönem | Oran |
|---|---|
| 2008 öncesi | %0 |
| 24 Mayıs 2020 – 30 Eylül 2020 | %1 (geçici artış) |
| 30 Eylül 2020 – 17 Mart 2026 | %0,2 (binde 2) |
| 17 Mart 2026'dan itibaren | %0,2 (binde 2) |
Oran, Cumhurbaşkanı Kararı ile değiştirilebilir; bankalar yeni oranı sistem güncellemesiyle otomatik uygular.
Matrah: Verginin Neye Göre Hesaplandığı
Kambiyo vergisinin matrahı kambiyo satış tutarının tamamıdır. Yani bankadan aldığınız dövizin TL karşılığı üzerinden hesaplanır.
Döviz alış-satış kuru arasındaki fark (spread) üzerinden ayrıca BSMV hesaplanmaz. 83 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği bu muafiyeti açıkça düzenlemektedir.
Kambiyo Vergisi Nasıl Hesaplanır?
Kambiyo Vergisi = Döviz Alım Tutarı (TL) × %0,2Örnekler
Örnek 1: 10.000 TL karşılığında dolar alımı
- Kambiyo vergisi: 10.000 × 0,002 = 20 TL
- Hesabınızdan toplam çekilen: 10.020 TL
Örnek 2: 500.000 TL karşılığında euro alımı (şirket)
- Kambiyo vergisi: 500.000 × 0,002 = 1.000 TL
Örnek 3: Altın alımı (fiziki teslim olmayan, banka hesabı)
- Fiziki teslim yapılmadan bankalar aracılığıyla gerçekleştirilen altın ve kıymetli maden alımları da kambiyo vergisi kapsamına girer
- Hesaplama aynı formülle: Alım tutarı × %0,2
Kim Öder? Mükellef Kim?
Kambiyo vergisinin mükellefi bankalar ve yetkili döviz kuruluşlarıdır. Bu kurumlar, kambiyo işlemlerinden kendi lehlerine aldıkları tutarlar üzerinden BSMV öder ve beyan eder.
Ancak ekonomik yük her zaman dövizi satın alan tarafa yansıtılır. Banka vergiyi işlem sırasında müşteriden keser, devlet adına öder.
Kısaca: Vergiyi beyan eden banka, ekonomik yükü üstlenen ise dövizi alan müşteri.
Kambiyo Vergisi Muafiyetleri
Aşağıdaki işlemlerde kambiyo vergisi uygulanmaz:
1. Bankalar ile yetkili müesseseler arasındaki işlemler: Bankaların kendi aralarında veya birbirlerine yaptıkları kambiyo satışları vergiden muaftır.
2. Döviz satışı (bozdurmak): Döviz satışı (TL'ye çevirme) işleminde kambiyo vergisi uygulanmaz. Yalnızca alım vergiye tabidir.
3. Yurt dışındaki finansal kuruluşlara yapılan satışlar: Yurt dışında yerleşik ve faaliyet alanı finans olan kurumlara yapılan döviz satışlarında vergi oranı sıfırdır.
4. İhracat bedellerinin döviz olarak tutulması: İhracatçıların döviz gelirlerini yurt içinde tutmasına yönelik düzenlemeler kapsamındaki bazı işlemler muaf tutulabilmektedir.
5. Merkez Bankası işlemleri: TCMB'nin kambiyo işlemleri vergiye tabi değildir.
Şirketler İçin: Kambiyo Vergisi Gider Yazılabilir mi?
Bu sorunun cevabı evet — ancak koşullara göre farklı muhasebe hesabı kullanılır.
Şirketlerin Ödediği Kambiyo Vergisi
Şirketlerin döviz alımında ödediği kambiyo vergisi, ticari faaliyet kapsamında gerçekleştirilen bir işlem maliyetidir. Bu vergi gider yazılabilir.
Yaygın uygulama: 780 Finansman Giderleri hesabına kaydedilir.
Ancak döviz alımının amacına göre farklı hesap seçimi de yapılabilir:
| Döviz Alımının Amacı | Önerilen Hesap |
|---|---|
| Genel finansman, ithalat ödemesi | 780 Finansman Giderleri |
| Hammadde/mal alımı ile doğrudan ilgili | 153 Ticari Mallar / 150 İlk Madde (maliyete ekle) |
| Sabit kıymet alımı (yabancı kaynaklı) | İlgili sabit kıymet hesabı (ilk yıl aktifleştirme) |
Gelir vergisi ve kurumlar vergisi matrahından indirimi: Şirketin ticari faaliyetiyle ilgili olarak ödenen kambiyo vergisi, Gelir Vergisi Kanunu Madde 40 ve Kurumlar Vergisi Kanunu Madde 8 kapsamında indirilebilir gider niteliğindedir.
Bireyler (Şirket Dışı) İçin
Ticari faaliyet kapsamı dışında bireysel olarak döviz alan kişiler için kambiyo vergisi bir maliyet olmakla birlikte, beyanname üzerinde gelir vergisi matrahından düşülecek bir gider kalemi oluşturmaz.
Muhasebe Kaydı: Şirket Döviz Alımı
Örnek: 500.000 TL karşılığında euro alımı
İşlem:
- Alınan euro: 500.000 TL karşılığı (kur: 1 EUR = 40 TL → 12.500 EUR)
- Kambiyo vergisi: 500.000 × %0,2 = 1.000 TL
- Bankadan toplam çekilen: 501.000 TL
Muhasebe kaydı:
Borç 102 Bankalar (Döviz Hesabı – EUR) 500.000
Borç 780 Finansman Giderleri 1.000
Alacak 102 Bankalar (TL Hesabı) 501.000Alternatif: İthalat Ödemesinde Kambiyo Vergisinin Maliyete Eklenmesi
Borç 153 Ticari Mallar 501.000
Alacak 102 Bankalar (TL Hesabı) 501.000Bu yaklaşımda 1.000 TL kambiyo vergisi, stokun maliyet bedeline dahil edilir ve satıldığında satılan malın maliyetiyle eşleşir.
Örnek: Bireysel Döviz Alımı (Şahıs)
Ticari kayıt tutmayan bireyler için banka dekontu yeterlidir; muhasebe kaydı oluşturulmaz.
BSMV'nin Fatura Üzerinde Gösterilmesi
Bankalar, kambiyo vergisini müşteriye düzenledikleri dekont veya ekstreler üzerinde gösterir. Bu tutarı fatura üzerinde ayrıca gösterme zorunlulukları yoktur; ancak kurumsal işlemlerde banka dekontu tevsik edici belge niteliği taşır.
Kambiyo Vergisi ile Kur Farkı Arasındaki Fark
Bu iki kavram sıkça karıştırılır:
| Özellik | Kambiyo Vergisi | Kur Farkı |
|---|---|---|
| Ne zaman oluşur? | Döviz alımı anında | Dövizli işlemin tarihiyle ödeme/değerleme tarihi arasında |
| Nitelik | Vergi (BSMV) | Finansal gelir veya gider |
| Muhasebe hesabı | 780 Finansman Giderleri | 646 Kambiyo Kârları / 656 Kambiyo Zararları |
| Gider yazılır mı? | Evet | Evet (zarar), hayır (kâr — gelir yazılır) |
Altın Alımında Kambiyo Vergisi
Fiziki teslim yapılmadan bankalar aracılığıyla gerçekleştirilen altın ve kıymetli maden alımları kambiyo vergisi kapsamına girer. Kapsama giren işlemler:
- Banka altın hesabı üzerinden yapılan gram altın alımı
- Altın yatırım fonu alımları (bazı durumlarda)
Kapsamdışı: Kuyumcudan fiziksel altın alımı (banka aracılığı olmadığından).
Dikkat Edilmesi Gereken 5 Nokta
1. Oran değişebilir: Kambiyo vergisi oranı Cumhurbaşkanı Kararı ile değiştirilebilir. Geçmişte %1'e yükselip tekrar %0,2'ye indiği görülmüştür. Her işlem öncesinde bankanızın güncel oranını teyit edin.
2. Satışta (bozdurma) vergi yok: Dolar/euro bozdururken kambiyo vergisi ödemezsiniz. Yalnızca alımda vergi doğar.
3. Maliyet mi, gider mi? Döviz alımının amacına göre kambiyo vergisinin nasıl muhasebeleştirileceği değişir. İthalat ödemesinde maliyete eklemek, genel finansman işlemlerinde ise doğrudan 780'e atmak daha doğrudur.
4. Altın hesabı da kapsama girer: Banka üzerinden gram altın alımında kambiyo vergisi ödenir; fiziksel altın alımında ödenmez.
5. Beyanname yükümlülüğü işletmelere değil bankalara ait: Şirket olarak sizin ayrıca beyanname vermeniz gerekmez. Banka bu vergiyi kendi adına beyan eder.
Faturaport ile Döviz İşlemlerini Belgeleyin
İthalat ödemeleri, yurt dışı hizmet alımları veya dövizli işlemler içeren şirketlerin e-fatura ve muhasebe kayıtlarının doğru tutulması vergi uyumu açısından kritik önem taşır. Faturaport ile dövizli faturalarınızı GİB uyumlu biçimde düzenleyebilir, kur farkı ve kambiyo vergisi kalemlerini doğru şekilde belgeleyebilirsiniz. 14 gün ücretsiz deneme imkânıyla başlayabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Kambiyo vergisi 2026'da ne kadar? Binde 2 (%0,2). 17 Mart 2026 tarihinden itibaren bu oran geçerlidir.
Döviz bozdururken de vergi ödenir mi? Hayır. Kambiyo vergisi yalnızca döviz alımında ödenir. Bozdurma (satış) işleminde vergi uygulanmaz.
Şirketim için ödediğim kambiyo vergisi gider yazılabilir mi? Evet. Ticari faaliyetle ilgili döviz alımlarında ödenen kambiyo vergisi gider yazılabilir. Genellikle 780 Finansman Giderleri hesabına kaydedilir.
Altın alırken de kambiyo vergisi ödenir mi? Banka hesabı üzerinden yapılan fiziki teslim olmayan altın alımlarında evet. Kuyumcudan fiziksel altın alımında hayır.
Kambiyo vergisini kim beyan eder? Bankalar ve yetkili kuruluşlar kendi adlarına beyan eder. Müşteri olarak ayrı beyanname vermeniz gerekmez.
Kambiyo vergisi ile kur farkı aynı mı? Hayır. Kambiyo vergisi, alım anında ödenen BSMV'dir. Kur farkı ise dövizli işlem tarihiyle ödeme tarihi arasındaki kur değişiminden doğan gelir veya giderdir.
Eski programınızdaki tüm gelen ve giden e-faturaları, ücretsiz ve zahmetsiz şekilde Faturaport’a aktarabilirsiniz.
Faturaport'u gönül rahatlığıyla deneyin. Memnun kalmazsanız 30 gün içinde iade talebinde bulunabilirsiniz — ödediğiniz ücret sorgusuz sualsiz iade edilir.