e-Faturada KDV Oranına Göre Hangi Kod Seçilmeli?
e-Faturada %0, %1, %10, %20 KDV için hangi kod seçilir? İstisna, tevkifat, tecil-terkin ve 555 kodu dahil 2026 güncel UBL-TR kod rehberi.
e-Fatura düzenlerken KDV oranını girdiniz. Ardından sistem sizi bir seçime yönlendiriyor: fatura tipi, istisna kodu, tevkifat kodu... Hangisini seçeceksiniz?
Yanlış kod seçmek sadece teknik bir hata değildir. GİB sisteminde fatura şematron kontrolünden geçemeyebilir; ya da geçse bile vergi incelemesinde KDV beyannamesiyle çelişki yaratır.
Bu rehberde 2026 itibarıyla geçerli e-fatura KDV kodlarını — %0 istisna, %1, %10, %20 standart oranlar, tevkifat, tecil-terkin ve özel matrah dahil — tek bir yazıda açıklıyoruz.
e-Faturada KDV Kodlaması Neden Önemlidir?
e-Fatura UBL-TR standardına göre XML formatında düzenlenir. Bu XML içindeki InvoiceTypeCode (fatura tipi) ve TaxExemptionReasonCode (istisna/muafiyet kodu) alanları, GİB sisteminin faturayı doğru sınıflandırmasını sağlar.
Hatalı kod seçiminin sonuçları:
- Fatura şematron doğrulamasından geçemez, iletilemez
- Yanlış KDV beyan satırına düşer; beyannameyle uyumsuzluk doğar
- KDV iadesi taleplerinde ret ya da gecikme yaşanır
- NACE koduna uyumsuz oran seçimi (1 Nisan 2026'dan itibaren özel entegratörlerde kontrol edilmektedir)
Adım 1: Doğru Fatura Tipini (InvoiceTypeCode) Seçin
e-Fatura düzenlerken ilk seçim fatura tipidir. KDV uygulamasına göre doğru tipin belirlenmesi, ardından gelecek tüm kodların temelini oluşturur.
| Fatura Tipi Kodu | Açıklama | Ne Zaman Kullanılır? |
|---|---|---|
| SATIS | Standart satış faturası | %1, %10, %20 KDV'li normal satışlar |
| ISTISNA | İstisna faturası | KDV istisnası kapsamındaki satışlar (ihracat, vb.) |
| TEVKIFAT | Tevkifatlı fatura | KDV'nin bir kısmı alıcı tarafından kesilecek işlemler |
| TEVKIFATIADE | Tevkifat iade faturası | Tevkifattan doğan KDV iadesi |
| IHRACKAYITLI | İhraç kayıtlı fatura | İmalatçının ihracatçıya tecil-terkin kapsamında satışı |
| OZELMATRAH | Özel matrah faturası | Özel matrah uygulamasına tabi teslimler |
| SGK | SGK faturası | SGK kapsamındaki ilaç/sağlık teslimleri |
| KOMISYONCU | Hal kayıt sistemi | Yaş sebze-meyve hal komisyoncu satışları |
| KONAKLAMAVERGISI | Konaklama vergisi | Otel vb. konaklama hizmeti faturaları |
| SARJANLIK | Anlık şarj faturası | Elektrikli araç şarj istasyonu (anlık) |
| SARJ | Haftalık şarj faturası | Elektrikli araç şarj istasyonu (haftalık) |
| TEKNOLOJIDESTEK | Teknoloji desteği | e-Arşiv fatura olarak düzenlenir (ProfileID: EARSIVFATURA) |
Adım 2: KDV Oranına Göre Kod Seçimi
%20 KDV — Standart Oran
Türkiye'de indirimli veya istisna kapsamında olmayan tüm mal ve hizmet satışlarında geçerlidir. En yaygın kullanılan orandır.
Fatura tipi: SATIS Özel kod gerekmez. KDV oranı alanına 20 girilmesi yeterlidir.
%10 KDV — İndirimli Oran
Restoran ve kafe hizmetleri, tekstil-konfeksiyon, hazır giyim, konaklama hizmetleri ve bir kısım tarımsal ürün gibi belirli mal ve hizmetlere uygulanır.
Fatura tipi: SATIS Özel kod gerekmez. KDV oranı alanına 10 girilmesi yeterlidir.
%1 KDV — En Düşük İndirimli Oran
Temel gıda maddeleri (ekmek, un, süt, yumurta, sebze-meyve vb.), gazete-dergi, bazı tarımsal ürünler ve temel ihtiyaç kapsamındaki diğer mal ve hizmetlere uygulanır.
Fatura tipi: SATIS Özel kod gerekmez. KDV oranı alanına 1 girilmesi yeterlidir.
%0 KDV — İki Farklı Durum: İstisna mı, Sıfır Oran mı?
KDV'nin sıfır olduğu bir fatura düzenlemek için önce şu ayrımı yapmak gerekir:
KDV istisnası (ISTISNA): İşlem KDV Kanunu'nun ilgili bir maddesi kapsamında vergiden muaf tutuluyorsa, fatura tipi ISTISNA seçilmeli ve TaxExemptionReasonCode alanına ilgili istisna kodu girilmelidir.
İstisna olmayan %0 KDV: KDV beyannamesi açısından istisna olmayan ancak teknik nedenlerle KDV'nin sıfır gösterilmesi gereken durumlarda (örneğin bazı ÖTV istisnası durumları) özel bir istisna kodu kullanılır: KDISNX — “1 no.lu KDV beyannamesinin doldurulmasına ilişkin açıklamalar ve işlem kodları dışındaki, istisna olmayan ancak 0 KDV'li fatura oluşturulması gereken durumlarda kullanılır.”
KDV İstisna Kodları (TaxExemptionReasonCode)
ISTISNA tipi faturalarda TaxExemptionReasonCode alanına aşağıdaki kodlardan biri girilir. Kodlar KDV Kanunu'nun ilgili maddelerine karşılık gelir.
Tam İstisna Kodları (İade Hakkı Doğuran)
| Kod | Kapsam |
|---|---|
| 301 | KDV md.11/1-a: İhracat teslimi |
| 302 | KDV md.11/1-b: Yolcu beraberi eşya ihracatı |
| 303 | KDV md.11/1-c: İhraç kayıtlı teslimler (tecil-terkin) |
| 311 | KDV md.13/a: Deniz, hava, demiryolu taşıma araçları teslimi |
| 312 | KDV md.13/b: Deniz ve hava taşıma araçlarına verilen hizmetler |
| 315 | KDV md.13/e: Liman ve hava meydanlarında verilen hizmetler |
| 321 | KDV md.14: Uluslararası taşımacılık istisnası |
| 331 | KDV md.15/1-a: Diplomatik istisna |
Kısmi İstisna Kodları (İade Hakkı Doğurmayan)
| Kod | Kapsam |
|---|---|
| 351 | KDV md.17/1: Kültür-eğitim kuruluşları teslim ve hizmetleri |
| 352 | KDV md.17/2-a: Genel ve katma bütçeli daireler teslimi |
| 360 | KDV md.17/4-a: Posta, telefon, telgraf hizmetleri (ilgili kapsamda) |
| 361 | KDV md.17/4-b: Banka ve sigorta muameleleri |
| 368 | KDV md.17/4-r: Taşınmaz ve iştirak hissesi satışı |
| 369 | KDV md.17/4-s: Engellilerin kullanımına mahsus araçlar |
Not: İstisna kodlarının tam ve güncel listesi için GİB'in ebelge.gib.gov.tr adresindeki UBL-TR Kod Listeleri Kılavuzu'nun
TaxExemptionReasonCodebölümüne başvurunuz. Liste dönemsel olarak güncellenmektedir.
Tevkifat Kodları ve Oranları
Tevkifatlı faturalarda fatura tipi TEVKIFAT seçilir. KDV oranı (%20 veya %10) normal şekilde girilir; ancak WithholdingTaxTotal alanına tevkifat oranı ve kodu da eklenir.
2026 tevkifat sınırı: KDV dahil 12.000 TL (bu sınırın altındaki işlemlerde kısmi tevkifat uygulanmaz).
Seçilmiş Tevkifat Kodları ve Oranları (2026)
| Kod | Hizmet / İşlem | Tevkifat Oranı |
|---|---|---|
| 601 | Yapım işleri | 4/10 |
| 602 | Etüt, plan, proje, danışmanlık | 9/10 |
| 603 | Makine, teçhizat, demirbaş bakım onarım | 5/10 |
| 604 | Yemek servisi ve organizasyon | 5/10 |
| 605 | İşgücü temin hizmetleri | 9/10 |
| 606 | Yapı denetim hizmetleri | 9/10 |
| 607 | Fason olarak yaptırılan tekstil ve konfeksiyon | 7/10 |
| 608 | Turistik mağaza satışları | 9/10 |
| 609 | Spor kulüplerinin yayın, reklam ve isim hakkı gelirleri | 9/10 |
| 610 | Temizlik hizmetleri | 9/10 |
| 611 | Çevre ve bahçe bakım hizmetleri | 9/10 |
| 612 | Servis taşımacılığı | 5/10 |
| 613 | Her türlü baskı ve basım hizmetleri | 5/10 |
| 614 | Reklam hizmetleri (belirlenmiş alıcılara) | 5/10 |
| 615 | Demir-çelik ürünleri teslimi | 5/10 |
| 616 | Metal, plastik, kauçuk, lastik, kâğıt ve cam hammadde teslimi | 5/10 |
| 617 | Pamuk, tiftik, yün vb. hammadde teslimi | 9/10 |
| 618 | Ağaç ve orman ürünleri teslimi | 5/10 |
| 619 | Ticari reklam hizmetleri (tam tevkifat) | 10/10 |
| 620 | Kiralık çalışanlar | 9/10 |
| 621 | Güvenlik hizmetleri | 9/10 |
| 622 | Yapım işleri ile birlikte ifa edilen mühendislik-mimarlık | 4/10 |
| 623 | Etüt, plan, proje ile birlikte yapım işleri | 4/10 |
Not: 650-DİĞER kodu GİB tarafından kaldırılmıştır. Bu kodu kullanan faturalar geçersiz sayılır.
Tecil-Terkin (İhraç Kayıtlı) Faturalarda Kod Seçimi
İmalatçının ihracatçıya KDV tahsil etmeksizin mal sattığı tecil-terkin işlemlerinde:
- Fatura tipi:
IHRACKAYITLI - KDV oranı: Orijinal oran girilir (%1, %10 veya %20) ancak tahsil edilmez
- İstisna kodu: İşleme göre 701, 702, 703 veya 704
| Kod | Kapsam |
|---|---|
| 701 | Genel ihraç kayıtlı satış (KDV tecil-terkin) |
| 702 | DİİB ve geçici kabul rejimi kapsamı |
| 703 | ÖTV Kanunu md.8/2 kapsamı (ÖTV tecil-terkin) |
| 704 | Hem KDV hem ÖTV tecil-terkin |
Faturaya eklenmesi zorunlu ibare: “3065 sayılı KDV Kanunu'nun 11/1-c maddesine göre ihraç edilmek koşuluyla teslim edildiğinden KDV tahsil edilmemiştir.”
Özel Matrah Faturalarında Kod Seçimi
Özel matrah uygulamasına tabi teslimler (ikinci el araç, altın, gümüş, mücevher, gazete, dergi, turistik eşya vb.) için:
- Fatura tipi:
OZELMATRAH TaxExemptionReasonCodealanına özel matrah kodları girilir (örn. 501, 502, 503, 511 vb.)
2026 Yeniliği: 555 — KDV Oran Kontrolüne Tabi Olmayan Satışlar
1 Nisan 2026'dan itibaren özel entegratör sistemlerinde NACE koduna göre KDV oran kontrolü zorunlu hale gelmiştir. Bu sistemde faturadaki KDV oranının, işletmenin faaliyet koduna karşılık gelen oranla uyumlu olması beklenmektedir.
Ancak bazı satışlar doğası gereği NACE koduna bağlı standart KDV oranıyla uyumlu olmayabilir. Bunun için "555 — KDV Oran Kontrolüne Tabi Olmayan Satışlar" kodu eklenmiştir. Bu kod şu durumlarda kullanılır:
- Yansıtma faturaları
- Demirbaş satış faturaları
- İşletmenin ana faaliyet koduna uymayan ancak meşru olan satışlar
Hangi Kodu Seçeceğimi Bilmiyorsam Ne Yapmalıyım?
Adım 1: İşlemin KDV Kanunu'nda istisna kapsamında olup olmadığını kontrol edin (11, 13, 14, 15, 17. maddeler).
Adım 2: İstisna varsa → ISTISNA fatura tipi + ilgili TaxExemptionReasonCode
Adım 3: Tevkifat kapsamında mı? → TEVKIFAT fatura tipi + ilgili tevkifat kodu ve oranı
Adım 4: İhraç kayıtlı mı? → IHRACKAYITLI fatura tipi + 701/702/703/704
Adım 5: Bunların hiçbiri değil, sadece indirimli oran (%1 veya %10) → SATIS fatura tipi
Adım 6: Standart oran (%20) → SATIS fatura tipi
Faturaport ile Doğru Kodu Otomatik Seçin
Faturaport üzerinden e-fatura düzenlerken fatura tipine ve işlem bilgisine göre sistem size uygun KDV kodunu otomatik olarak önerir. NACE kodu kontrolü, tevkifat hesaplama ve istisna kodu seçimi süreçleri entegre biçimde yönetilir; hatalı kod seçiminin yarattığı şematron hatalarıyla uğraşmak zorunda kalmazsınız. 14 gün ücretsiz deneme imkânıyla başlayabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
KDV %0 olan bir fatura düzenleyeceğim, fatura tipini ne seçmeliyim? İşlem gerçekten KDV Kanunu kapsamında bir istisnaya dayanıyorsa ISTISNA seçin ve ilgili istisna kodunu girin. İstisna kapsamında değil ancak teknik olarak %0 KDV göstermek gerekiyorsa KDISNX kodunu kullanın.
İhracat faturasında hangi istisna kodu seçilir? KDV md.11/1-a kapsamındaki mal ihracatı için kod 301'dir.
Tevkifatlı faturada KDV oranı normale göre mi girilir? Evet. Tevkifatlı faturada KDV oranı (%10 ya da %20) normal şekilde girilir; tevkifat oranı ve kodu ayrı bir alanda belirtilir.
650-DİĞER kodu hâlâ geçerli mi? Hayır. Bu kod GİB tarafından kaldırılmıştır. Kullanılmamalıdır.
NACE koduma uymayan bir satış yapıyorum, ne yapmalıyım? 1 Nisan 2026'dan itibaren özel entegratör sistemlerinde geçerli olan 555 kodunu kullanabilirsiniz. Bu kod yansıtma faturaları ve demirbaş satışları gibi faaliyet koduna uymayan meşru satışlar için eklenmiştir.
İhraç kayıtlı faturada KDV oranı girilmeli mi? Evet, orijinal oran girilmeli; ancak faturada "tahsil edilmemiştir" ibaresi eklenmeli ve fatura tipi IHRACKAYITLI seçilmelidir.
Eski programınızdaki tüm gelen ve giden e-faturaları, ücretsiz ve zahmetsiz şekilde Faturaport’a aktarabilirsiniz.
Faturaport'u gönül rahatlığıyla deneyin. Memnun kalmazsanız 30 gün içinde iade talebinde bulunabilirsiniz — ödediğiniz ücret sorgusuz sualsiz iade edilir.
