e-Fatura Mükellefi Perakende Satış Fişi / ÖKC Fişi Kullanabilir mi? 2026 Rehberi

e-Fatura mükellefi oldunuz. Artık her satış için e-fatura mı kesmek zorundasınız? Elinizdeki yazar kasayı (ÖKC) bir kenara mı bırakmanız gerekiyor?

Bu sorular, e-fatura sistemine yeni dahil olan birçok işletmenin aklını karıştırıyor. Kısa cevap: Hayır, e-fatura mükellefi olmak ÖKC kullanımını otomatik olarak sona erdirmiyor. Ancak hangi durumda fiş, hangi durumda fatura (e-fatura ya da e-arşiv fatura) keseceğinizi bilmek şart.

Bu rehberde 2026 yılında geçerli kuralları net biçimde açıklıyoruz.

Temel Kural: 12.000 TL Fatura Düzenleme Sınırı

2026 yılında VUK 232. maddesi kapsamında fatura düzenleme mecburiyetinin doğduğu parasal sınır KDV dahil 12.000 TL'dir (2025'te 9.900 TL idi).

Bu sınır ne anlama gelir?

• 12.000 TL altı satışlarda → ÖKC fişi veya perakende satış fişi düzenlenebilir
• 12.000 TL ve üzeri satışlarda → Fatura düzenlenmesi zorunludur; fiş kesilemez
• Müşteri isterse → Tutar ne olursa olsun fatura düzenlenmesi zorunludur
• Kuyumculuk sektöründe bu sınır 36.000 TL'dir

Önemli: Aynı gün içinde aynı kişiye yapılan satışların toplamı 12.000 TL'yi aşıyorsa bu satışların tamamı için fatura düzenlenmesi gerekir.

e-Fatura Mükellefinin ÖKC Kullanımı: Alıcı Türüne Göre Kurallar

e-Fatura mükellefi bir işletme için doğru belgeyi belirleyen temel faktör alıcının kim olduğudur.

Alıcı e-Fatura Mükellefi İse (Şirket → Şirkete Satış)

e-Fatura mükellefi bir alıcıya yapılan satışlarda tutara bakılmaksızın e-fatura düzenlenmesi zorunludur. ÖKC fişi veya perakende satış fişi kesilemez.

Alıcı Vergi Mükellefi Ama e-Fatura Sisteminde Değilse

Alıcı vergi mükellefi olmakla birlikte e-fatura sistemine kayıtlı değilse, satıcı e-fatura mükellefi ise e-arşiv fatura düzenlenmesi gerekir. Yine tutara bakılmaksızın.

Alıcı Nihai Tüketici İse (Vergi Mükellefi Olmayan)

Nihai tüketiciye yapılan satışlarda ÖKC fişi düzenlenmesi hâlâ mümkündür — ancak sınırlar geçerlidir:

• Satış tutarı 12.000 TL altında → YN ÖKC fişi düzenlenebilir
• Satış tutarı 12.000 TL ve üzeri → e-Arşiv fatura düzenlenmesi zorunludur
• Müşteri fatura istiyorsa → Tutardan bağımsız olarak e-arşiv fatura düzenlenir

e-Fatura Mükellefinin ÖKC Zorunluluğu Devam Eder mi?

Evet. e-Arşiv fatura kapsamında olmak, perakende satış yapan işletmelerin ÖKC kullanma mecburiyetini ortadan kaldırmaz. Perakende satış yapan e-fatura mükellefleri:

• Tüm satış birimlerinde EFT/POS uyumlu YN ÖKC bulundurmak zorundadır
• Nihai tüketicilere 12.000 TL altındaki satışlarda YN ÖKC fişi düzenleyebilir
• Fatura ile belgelendirilen satışlarda ise YN ÖKC'den bilgi fişi düzenlenir (satış fişi değil)

ÖKC Kullanım Muafiyeti: Kim Yararlanabilir?

483 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği'nin 6. maddesi kapsamında belirli koşulları sağlayan işletmeler ÖKC kullanım muafiyetinden yararlanabilir.

Bu muafiyetten yararlanmanın temel koşulu: Tüm satışlarda e-Fatura ve/veya e-Arşiv Fatura kullanmayı taahhüt etmek.

Muafiyetten yararlanan işletmeler:

• ÖKC fişi düzenleyemez
• YN ÖKC'yi yalnızca tahsilat işlemleri ve fatura bilgi fişi tanzimi amacıyla kullanabilir
• ÖKC'den müşterilere satış fişi veremez

Kritik uyarı: Muafiyet koşullarının ihlal edilmemesi için tüm satış işlemlerinde eksiksiz biçimde e-fatura ve/veya e-arşiv fatura düzenlenmesi şarttır. Muafiyete rağmen ÖKC fişi düzenlenirse muafiyet bozulur.

Fatura Türü Seçim Rehberi (2026)

ÖKC Fişi Yerine Yanlış Belge Düzenlenirse Ne Olur?

Hangi durumda hangi belgenin düzenleneceğini karıştırmak ciddi cezai yaptırımlara yol açar:

• Fatura düzenlenmesi gereken işlem için ÖKC fişi kesilirse → Özel usulsüzlük cezası (faturada yazılması gereken tutarın belirli bir oranı üzerinden)
• e-Fatura mükellefi firmaya e-fatura yerine başka belge düzenlenirse → Benzer ceza uygulanır
• ÖKC muafiyetine rağmen fiş kesilirse → Muafiyet bozulur, ek yaptırım uygulanabilir

YN ÖKC Bilgi Fişi Nedir?

e-Fatura veya e-Arşiv Fatura ile belgelendirilen satışlarda, ödemenin fiziksel noktada (mağazada) alınması durumunda YN ÖKC'den bilgi fişi düzenlenir. Bu fiş satış belgesi değil, tahsilat işleminin kaydıdır; mali değer taşımaz.

Bilgi fişi düzenlenmesi gereken başlıca durumlar:

• e-Fatura veya e-Arşiv Fatura ile belgelendirilen satışlarda POS/nakit tahsilat yapılırken
• Avans (ön tahsilat) alınırken
• Otopark giriş işlemlerinde

Özet: e-Fatura Mükellefi için Pratik Kural Tablosu

e-Fatura mükellefiyim, ne zaman ÖKC fişi kesebilirim?

→ Yalnızca nihai tüketiciye ve 12.000 TL altındaki satışlarda, müşteri fatura talep etmiyorsa.

e-Fatura mükellefiyim, ne zaman kesinlikle fatura kesmem gerekir?

→ Alıcı vergi mükellefi ise (tutarsız), satış 12.000 TL ve üzerinde ise, müşteri fatura istiyorsa.

ÖKC'yi tamamen bırakmak istersem ne yapmalıyım?

→ Vergi dairenize yazılı başvuruyla ÖKC kullanım muafiyeti talep edebilirsiniz. Ancak bu durumda tüm satışlarda e-Fatura ve/veya e-Arşiv Fatura düzenleme zorunluluğunuz doğar.

Faturaport ile Doğru Belgeyi Otomatik Seçin

Faturaport üzerinden satış yaparken sistem, alıcının e-fatura mükellefi olup olmadığını otomatik sorgular ve doğru belge türünü (e-fatura / e-arşiv fatura) önerer. 12.000 TL sınırı gibi mevzuat değişikliklerini takip etmek zorunda kalmazsınız; Faturaport sizi güncel kurallara göre yönlendirir. 14 gün ücretsiz deneme imkânıyla başlayabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

e-Fatura mükellefi oldum, artık hiç ÖKC fişi kesemez miyim? Hayır, bu doğru değildir. Nihai tüketicilere 12.000 TL altındaki satışlarınızda ÖKC fişi düzenlemeye devam edebilirsiniz.

e-Fatura sistemine kayıtlı bir firmaya ÖKC fişi kesebilir miyim? Hayır. e-Fatura mükellefi bir firmaya tutardan bağımsız olarak e-fatura kesilmesi zorunludur.

Müşteri "fiş yeter" dese bile fatura kesmek zorunda mıyım? Satış 12.000 TL ve üzerindeyse evet. Müşterinin fatura istememesi sizi bu yükümlülükten kurtarmaz.

ÖKC muafiyeti almak için ne gerekiyor? 483 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği'nin 6. maddesindeki işletme büyüklüğü ölçüleri ve cihaz sayısı koşullarını sağlayarak bağlı olduğunuz vergi dairesine yazılı başvuru yapmanız gerekir.

ÖKC muafiyeti alırsam ne değişir? Tüm satışlarınızda e-fatura ve/veya e-arşiv fatura düzenlemeniz zorunlu hale gelir. Müşterilere ÖKC fişi veremezsiniz; cihazı sadece tahsilat ve bilgi fişi amacıyla kullanabilirsiniz.

2026'da kağıt perakende satış fişi hâlâ geçerli mi? Bilanço esasına göre defter tutan e-fatura mükellefleri için kağıt fatura/fiş uygulaması büyük ölçüde sona ermiştir. Basit usul ve işletme hesabı esasındaki bazı mükellefler için 2027'ye kadar geçiş süreci devam etmektedir.